Dokładna data wybudowania pierwszego kościoła w Mławie nie jest znana. Z zachowanych dokumentów i przekazów wynika, że pierwotny kościół (najprawdopodobniej drewniany) istniał już 100 lat wcześniej od daty nadania miastu przywileju miejskiego przez synów Siemowita IV Księcia mazowieckiego w roku 1429.
Kościół parafialny- rycina ok. 1865r.
Autor: Archiwum Prywatne
Pierwszy murowany kościół p.w. Świętej Trójcy Został wzniesiony w 1477r. Potwierdza to tablica erekcyjna z datą znajdującą się za głównym ołtarzem (która przetrwała do 1907r.). Była to budowla w stylu późnego gotyku, jednonawowa z wysuniętym prezbiterium, usytuowana na planie krzyża. Na przełomie XVI-XVII w. wg wizytacji biskupa Baranowskiego świątynia ta posiadała sześć ołtarzy w nawie głównej i i dwa w bocznych kaplicach.
W roku 1692 kościół trawi pożar. Nabożeństwa zaczęto wówczas odprawiać w kościółku p.w. Św. Wawrzyńca i tak było do roku 1712 kiedy do Mławy przybyli księża Misjonarze św. Wincentego a Paulo, którzy byli proboszczami mławskimi. Oni to w 1719r. na starych fundamentach odbudowali spalony kościół. Misjonarze przebywali w Mławie do roku 1864 do chwili likwidacji zakonu. Potem kościół przejęli księża diecezjalni.
Akta wizytacyjne dekanatu mławskiego z lat 1775-76 podają, że była to murowana świątynia konsekrowana przez biskupa Ludwika Załuskiego 4 czerwca 1713r. Posiadała główny ołtarz ozdobiony dwoma obrazami św. Trójcy i Przemienienia Pańskiego oraz siedem bocznych z 14 obrazami fundowanych przez różne bractwa.
Następny opis tego kościoła pochodzi z 1829r. kiedy to dodatkowo wymienia się kruchtę i skarbiec przymurowany do boku kaplicy od strony północnej. W latach 1834-35 budowlę odnowił ks. Paweł Smoliński.
Dzisiejszy wygląd kościoła zawdzięczamy ks. kanonikowi Mateuszowi Świdwińskiemu, który w latach 1882-86 wg projektu ówczesnego architekta powiatowego Zygmunta Kmity całkowicie zmienił obiekt. Wtedy to dobudowano dwie nawy boczne, równe szerokości kaplicom (niższe o 2 m od nawy głównej) bryła kościoła została przedłużona o długość przedsionka a wnętrze otrzymało nowy neobarokowy wystrój. Dobudowana zostaje także nowa fasada z dwiema wieżami o wys. 32 m, zwieńczona cebulastymi hełmami, nie pasującymi do całości budowli, ale odpowiadająca gustom architektonicznym tzn. zbliżona do budownictwa cerkiewnego.
Konsekracji nowego kościoła dokonał 19 kwietnia 1885r. biskup płocki Henryk Kosowski. Następne prace przy świątyni odbyły się w latach 1886-1906 kiedy to z inicjatywy dziekana i proboszcza ks. Stanisława Ordona (bratanka słynnego obrońcy Reduty) przedłużono prezbiterium, a w dobudowanej części umieszczono zakrystię, a nad nią skarbiec. Wnętrze otrzymuję nową polichromię (autorstwa dwóch malarzy krakowskich Wiśniewskiego i Chmielewskiego pod kierunkiem Jana Bormana i Tadeusza Noskowskiego). On też godnie kościół wyposażył w ołtarze, ambonę, organy, chrzcielnicę i nową terakotową posadzkę.
Na zewnątrz wybudowano nowy parkan wokół kościoła i cmentarza z ociosanych kamieni polnych, a także wzniesiono nową bramę wejściową. Wewnątrz przy bramie, po bokach wystawiono figury Chrystusa i Matki Bożej w 1900r. z okazji zakończenia wieku z podpisami w języku łacińskim.
W wyniku tych wszystkich dokonań i zmian zabytek architektury średniowiecza znikł, a pojawił się nowy, obecny wygląd kościoła nazywany przekornie „mławskim stylem”, nigdzie nie spotykany, imponujących rozmiarów (kubatura 13230m2 i powierzchni 980m2) widoczny z każdej strony miasta.
Janusz Dębski
W roku 1692 kościół trawi pożar. Nabożeństwa zaczęto wówczas odprawiać w kościółku p.w. Św. Wawrzyńca i tak było do roku 1712 kiedy do Mławy przybyli księża Misjonarze św. Wincentego a Paulo, którzy byli proboszczami mławskimi. Oni to w 1719r. na starych fundamentach odbudowali spalony kościół. Misjonarze przebywali w Mławie do roku 1864 do chwili likwidacji zakonu. Potem kościół przejęli księża diecezjalni.
Akta wizytacyjne dekanatu mławskiego z lat 1775-76 podają, że była to murowana świątynia konsekrowana przez biskupa Ludwika Załuskiego 4 czerwca 1713r. Posiadała główny ołtarz ozdobiony dwoma obrazami św. Trójcy i Przemienienia Pańskiego oraz siedem bocznych z 14 obrazami fundowanych przez różne bractwa.
Następny opis tego kościoła pochodzi z 1829r. kiedy to dodatkowo wymienia się kruchtę i skarbiec przymurowany do boku kaplicy od strony północnej. W latach 1834-35 budowlę odnowił ks. Paweł Smoliński.
Dzisiejszy wygląd kościoła zawdzięczamy ks. kanonikowi Mateuszowi Świdwińskiemu, który w latach 1882-86 wg projektu ówczesnego architekta powiatowego Zygmunta Kmity całkowicie zmienił obiekt. Wtedy to dobudowano dwie nawy boczne, równe szerokości kaplicom (niższe o 2 m od nawy głównej) bryła kościoła została przedłużona o długość przedsionka a wnętrze otrzymało nowy neobarokowy wystrój. Dobudowana zostaje także nowa fasada z dwiema wieżami o wys. 32 m, zwieńczona cebulastymi hełmami, nie pasującymi do całości budowli, ale odpowiadająca gustom architektonicznym tzn. zbliżona do budownictwa cerkiewnego.
Konsekracji nowego kościoła dokonał 19 kwietnia 1885r. biskup płocki Henryk Kosowski. Następne prace przy świątyni odbyły się w latach 1886-1906 kiedy to z inicjatywy dziekana i proboszcza ks. Stanisława Ordona (bratanka słynnego obrońcy Reduty) przedłużono prezbiterium, a w dobudowanej części umieszczono zakrystię, a nad nią skarbiec. Wnętrze otrzymuję nową polichromię (autorstwa dwóch malarzy krakowskich Wiśniewskiego i Chmielewskiego pod kierunkiem Jana Bormana i Tadeusza Noskowskiego). On też godnie kościół wyposażył w ołtarze, ambonę, organy, chrzcielnicę i nową terakotową posadzkę.
Na zewnątrz wybudowano nowy parkan wokół kościoła i cmentarza z ociosanych kamieni polnych, a także wzniesiono nową bramę wejściową. Wewnątrz przy bramie, po bokach wystawiono figury Chrystusa i Matki Bożej w 1900r. z okazji zakończenia wieku z podpisami w języku łacińskim.
W wyniku tych wszystkich dokonań i zmian zabytek architektury średniowiecza znikł, a pojawił się nowy, obecny wygląd kościoła nazywany przekornie „mławskim stylem”, nigdzie nie spotykany, imponujących rozmiarów (kubatura 13230m2 i powierzchni 980m2) widoczny z każdej strony miasta.
Janusz Dębski
Rys historyczny kościoła parafialnego p.w. Trójcy Świętej w Mławie cz.1
(17)
Komentarze
0 
Dodaj swój komentarz