Mława i okolice należą do tych miejsc na mapie Polski skąd wiele znanych i słynnych postaci ma tu swoje korzenie. Jedną z takich osób to Halina Rudnicka. Wspominam to dlatego, gdyż w tym roku w kwietniu obchodzimy 29 rocznicę śmierci tej wybitnej literatki, pedagoga, nauczyciela, żołnierza w spódnicy – człowieka czynu. Niech ten krótki artykuł wzbogaci naszych czytelników o podstawową wiedzę na temat życia i twórczości zmarłej mławianki.
Autor: Archiwum Prywatne
Nasza bohaterka urodziła się 12 października 1909r. w Mławie. Swoją edukację rozpoczęła od ukończenia szkoły powszechnej i Pensji Żeńskiej Antoniny Mrozowskiej. Egzamin dojrzałości uzyskała w 1927r. w Liceum Ogólnokształcącym im. Stanisława Wyspiańskiego w Mławie. Następnie przeniosła się do Warszawy, gdzie studiowała na uniwersytecie na Wydziale Filologii Polskiej. Do wybuchu II wojny światowej była nauczycielką w kilku szkołach na terenie Warszawy.
Prawie całą okupację Hitlerowską H. Rudnicka spędziła w Mławie gdzie prowadziła tajne nauczanie dla dzieci oraz współpracowała z ruchem oporu, mławskim oddziałem AK, pełniąc funkcję łączniczki (pseudonim „Grażyna”).
Zaraz po wyzwoleniu powraca do Warszawy aby podjąć posadę w tworzonym Ministerstwie Oświaty. Ze względu na zajmowane stanowisko staje się współautorką podręczników do nauki języka polskiego i wtedy po raz pierwszy sięga po pióro i zaczyna tworzyć dla dzieci i młodzieży. W konsekwencji rezygnuje z pracy zawodowej i dalszej kariery. Debiutuje powieścią „Polną ścieżką” gdzie nawiązuje do swoich wspomnień z lat dzieciństwa spędzonych w Mławie. Zaś druga część tej powieści pt. „Chłopcy ze starówki” staje się obowiązkową lekturą w całym kraju. W 1966r. H. Rudnicka otrzymuje od czytelników Płomyka nagrodę „Orle pióro” za najlepszego i ulubionego pisarza roku. Rok 1979 pisarka kończy wydaniem książki „Uczniowie Spartakusa”, która zostaje wpisana na honorową listę do nagrody Hansa Chrystiana Andersena (lista ta stanowi wartość międzynarodową). Następne godne przypomnienia pisarki książki to: Trylogia – „Król Agia”, „Syn Herakles”, „Heros w okowach”, a także „Za siódmym progiem”, „Zielona rakieta”, „Szeryf w spódnicy” i wiele innych. Krytyczne oceny już od współczesnych otrzymały książki o tematyce biograficznej m.in. o Feliksie Dzierżyńskim, Małgorzacie Fornalskiej i Janku Krasickim.
Jako uznana pisarka wiele podróżowała po Europie, ale przede wszystkim uczestniczyła w spotkaniach autorskich w kraju ze swoimi młodymi czytelnikami. Mława gościła panią Halinę czterokrotnie. Po raz pierwszy 28 kwietnia 1956r. – gdzie była gościem Szkoły Podstawowej nr 4. W latach 60-tych spotkała się z młodzieżą Technikum Gastronomicznego oraz dwukrotnie w latach 70-tych gościła na spotkaniach dla dorosłych w siedzibie biblioteki PSS „Społem” zorganizowanych przez ówczesną kierowniczkę tejże placówki p. Marię Miłobędzką.
Zmarła w Warszawie 21 kwietnia 1982r. i tam została pochowana. Zgodnie z życzeniem autorki swój dom znajdujący się przy ul. Sułkowskiego przekazała na bibliotekę dla dzieci i młodzieży, gdzie do dziś znajduje się gabinet pisarski, w którym można obejrzeć pamiątki i dokumenty dotyczące życia i twórczości oraz zbiór jej książek.
Mława także nie zapomniała o pisarce i w dowód uznania w dniu 12 października 1994r. szkoła podstawowa na Wólce przyjęła imię nowego patrona Haliny Rudnickiej.
Janusz Dębski
Prawie całą okupację Hitlerowską H. Rudnicka spędziła w Mławie gdzie prowadziła tajne nauczanie dla dzieci oraz współpracowała z ruchem oporu, mławskim oddziałem AK, pełniąc funkcję łączniczki (pseudonim „Grażyna”).
Zaraz po wyzwoleniu powraca do Warszawy aby podjąć posadę w tworzonym Ministerstwie Oświaty. Ze względu na zajmowane stanowisko staje się współautorką podręczników do nauki języka polskiego i wtedy po raz pierwszy sięga po pióro i zaczyna tworzyć dla dzieci i młodzieży. W konsekwencji rezygnuje z pracy zawodowej i dalszej kariery. Debiutuje powieścią „Polną ścieżką” gdzie nawiązuje do swoich wspomnień z lat dzieciństwa spędzonych w Mławie. Zaś druga część tej powieści pt. „Chłopcy ze starówki” staje się obowiązkową lekturą w całym kraju. W 1966r. H. Rudnicka otrzymuje od czytelników Płomyka nagrodę „Orle pióro” za najlepszego i ulubionego pisarza roku. Rok 1979 pisarka kończy wydaniem książki „Uczniowie Spartakusa”, która zostaje wpisana na honorową listę do nagrody Hansa Chrystiana Andersena (lista ta stanowi wartość międzynarodową). Następne godne przypomnienia pisarki książki to: Trylogia – „Król Agia”, „Syn Herakles”, „Heros w okowach”, a także „Za siódmym progiem”, „Zielona rakieta”, „Szeryf w spódnicy” i wiele innych. Krytyczne oceny już od współczesnych otrzymały książki o tematyce biograficznej m.in. o Feliksie Dzierżyńskim, Małgorzacie Fornalskiej i Janku Krasickim.
Jako uznana pisarka wiele podróżowała po Europie, ale przede wszystkim uczestniczyła w spotkaniach autorskich w kraju ze swoimi młodymi czytelnikami. Mława gościła panią Halinę czterokrotnie. Po raz pierwszy 28 kwietnia 1956r. – gdzie była gościem Szkoły Podstawowej nr 4. W latach 60-tych spotkała się z młodzieżą Technikum Gastronomicznego oraz dwukrotnie w latach 70-tych gościła na spotkaniach dla dorosłych w siedzibie biblioteki PSS „Społem” zorganizowanych przez ówczesną kierowniczkę tejże placówki p. Marię Miłobędzką.
Zmarła w Warszawie 21 kwietnia 1982r. i tam została pochowana. Zgodnie z życzeniem autorki swój dom znajdujący się przy ul. Sułkowskiego przekazała na bibliotekę dla dzieci i młodzieży, gdzie do dziś znajduje się gabinet pisarski, w którym można obejrzeć pamiątki i dokumenty dotyczące życia i twórczości oraz zbiór jej książek.
Mława także nie zapomniała o pisarce i w dowód uznania w dniu 12 października 1994r. szkoła podstawowa na Wólce przyjęła imię nowego patrona Haliny Rudnickiej.
Janusz Dębski
(17)
Komentarze
0 
Dodaj swój komentarz